Từ việc hợp nhất hai hợp tác xã (HTX) quy mô nhỏ, HTX Nông nghiệp Hồng Phong, xã Vũ Tiên, tỉnh Hưng Yên đang từng bước đổi mới phương thức tổ chức sản xuất, đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, cung ứng dịch vụ, phát triển vùng nguyên liệu và nâng cao giá trị nông sản. Đặc biệt, nghề trồng dâu, nuôi tằm đang trở thành hướng phát triển kinh tế hiệu quả, tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân và mở ra triển vọng hình thành làng nghề gắn với du lịch sinh thái.
Trong quá trình đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của khu vực kinh tế tập thể, việc tổ chức lại các HTX theo hướng tinh gọn, hiệu quả, phù hợp với quy mô sản xuất và yêu cầu thị trường là một trong những giải pháp quan trọng. Tại xã Vũ Tiên, việc hợp nhất HTX Nông nghiệp Vũ Hồng và HTX Nông nghiệp Vũ Phong để thành lập HTX Nông nghiệp Hồng Phong đã tạo bước chuyển mới trong tổ chức sản xuất. Sau hợp nhất, HTX quản lý, tổ chức sản xuất trên quy mô khoảng 1.100 ha lúa chất lượng cao, 257 ha dâu nuôi tằm ven sông Hồng, 100 ha chuối thương phẩm và một số diện tích mặt nước chuyên canh nuôi trồng thủy sản.
Quy mô được mở rộng tạo điều kiện để HTX tập trung nguồn lực, nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng khả năng liên kết sản xuất – tiêu thụ, từng bước chuyển từ cung ứng dịch vụ đơn thuần sang tổ chức sản xuất gắn với thị trường và lợi ích của thành viên.
Nghề trồng dâu, nuôi tằm vốn gắn bó lâu đời với người dân Vũ Tiên đang trở thành một trong những hướng phát triển kinh tế quan trọng của địa phương. Từ tháng 2 đến tháng 10 âm lịch hằng năm, cây dâu sinh trưởng mạnh, cung cấp nguồn thức ăn dồi dào cho nghề nuôi tằm. Điểm nổi bật là phương thức nuôi tằm đang được chuyên môn hóa, hiện đại hóa. Đến nay, 100% hộ nuôi tằm đã áp dụng phòng điều hòa nhiệt độ, giúp kiểm soát môi trường, hạn chế dịch bệnh, nâng cao tỷ lệ tằm sống và chất lượng kén. Vòng đời con tằm từ khi nở đến khi thu hoạch kén khoảng 23 ngày. So với phương thức nuôi truyền thống, phòng điều hòa giúp tằm sinh trưởng ổn định, năng suất kén tăng, đồng thời giảm đáng kể công chăm sóc cho người dân. Việc áp dụng điện một giá cho các hộ nuôi tằm cũng góp phần giảm chi phí, tạo tâm lý yên tâm đầu tư.
Hiện sản lượng kén tằm của xã đạt khoảng 400–500 tấn/năm. Giá kén thời điểm hiện tại khoảng 120.000–130.000 đồng/kg, tạo động lực để người dân duy trì và mở rộng nghề. Giống tằm chủ yếu tại Vũ Tiên là tằm kén vàng, có nhộng nhỏ nhưng giàu protein và dưỡng chất, hương vị thơm ngon. Do tằm rất nhạy cảm với hóa chất, việc không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trên vùng dâu làm thức ăn cho tằm, tạo lợi thế phát triển sản phẩm theo hướng sạch, an toàn. Năm 2021, tằm thương phẩm được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao, tạo thêm cơ hội xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.
Không chỉ tổ chức sản xuất, HTX Nông nghiệp Hồng Phong đã đầu tư xây dựng nhà nuôi tằm con tập trung, cung cấp khoảng 30 – 50% nhu cầu con giống cho các hộ nuôi trong xã, đồng thời tổ chức thu mua kén cho người dân; qua đó, HTX từng bước hình thành chuỗi liên kết từ cung ứng giống – hướng dẫn kỹ thuật – tổ chức sản xuất – thu mua sản phẩm, góp phần ổn định đầu vào, đầu ra cho thành viên. Sau vụ nuôi tằm, vùng đất bãi ven sông tiếp tục được người dân tận dụng trồng rau màu vụ đông, vừa nâng cao hiệu quả sử dụng đất, vừa góp phần cải tạo đất và tăng giá trị sản xuất.
Xã Vũ Tiên đang hoàn thiện hồ sơ đề nghị UBND tỉnh công nhận làng nghề trồng dâu, nuôi tằm, đồng thời định hướng phát triển du lịch sinh thái gắn với làng nghề truyền thống. Đây là hướng đi có triển vọng, kết hợp giữa phát triển nông nghiệp, bảo tồn giá trị văn hóa và phát triển dịch vụ nông thôn. Cùng với đổi mới phương thức sản xuất, hạ tầng phục vụ nông nghiệp tiếp tục được đầu tư. Xã Vũ Tiên đã hoàn thành nâng cấp hệ thống thủy lợi, trong đó có các trạm bơm đầu mối với tổng kinh phí khoảng 10 tỷ đồng, góp phần chủ động tưới, tiêu, phòng chống thiên tai và giảm chi phí sản xuất.
Trong quá trình củng cố và phát triển, HTX Nông nghiệp Hồng Phong luôn nhận được sự quan tâm, đồng hành của Liên minh Hợp tác xã tỉnh Hưng Yên. Với vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của khu vực kinh tế tập thể, Liên minh Hợp tác xã tỉnh xác định hướng về cơ sở, nắm bắt tình hình và đồng hành cùng HTX là nhiệm vụ quan trọng. Thông qua công tác tuyên truyền, tư vấn chủ trương, chính sách, pháp luật về kinh tế tập thể; hỗ trợ nâng cao năng lực quản trị; kết nối, trao đổi kinh nghiệm và nắm bắt khó khăn, vướng mắc của HTX đã giúp HTX chủ động hơn trong tổ chức sản xuất và phát triển, tăng cường liên kết, phát huy lợi thế địa phương và từng bước hình thành chuỗi giá trị nông sản bền vững.
Thực tiễn HTX Nông nghiệp Hồng Phong cho thấy, khi các HTX mạnh dạn đổi mới tổ chức, tập trung nguồn lực, ứng dụng khoa học kỹ thuật và tăng cường liên kết với thành viên, HTX có thể trở thành lực lượng quan trọng trong tổ chức lại sản xuất nông nghiệp ở địa phương. Từ cây lúa, cây chuối đến nghề trồng dâu, nuôi tằm và nuôi trồng thủy sản, HTX đang từng bước hình thành phương thức sản xuất đa dạng, phù hợp với lợi thế địa phương. Đặc biệt, việc hiện đại hóa nghề nuôi tằm, xây dựng nhà nuôi tằm con tập trung, tổ chức thu mua kén và phát triển sản phẩm OCOP đang tạo thêm giá trị cho nông sản và nâng cao thu nhập cho người dân.
Thời gian tới, HTX Nông nghiệp Hồng Phong tiếp tục củng cố tổ chức, nâng cao năng lực quản trị, mở rộng liên kết sản xuất – tiêu thụ, nâng cao chất lượng và phát triển thương hiệu sản phẩm. Việc gắn nông nghiệp với làng nghề, sản phẩm OCOP và du lịch sinh thái được kỳ vọng tạo thêm động lực phát triển kinh tế địa phương. HTX Hồng Phong minh chứng cho quá trình đổi mới kinh tế tập thể ở cơ sở, trong đó HTX ngày càng trở thành cầu nối giữa người sản xuất với thị trường, giữa khoa học kỹ thuật với sản xuất và giữa phát triển nông nghiệp với xây dựng nông thôn bền vững.
Với sự chủ động của HTX, sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương và sự đồng hành của Liên minh Hợp tác xã tỉnh Hưng Yên, HTX Nông nghiệp Hồng Phong đang phát huy lợi thế, nâng cao hiệu quả sản xuất, tạo việc làm, tăng thu nhập cho thành viên, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế – xã hội của xã Vũ Tiên và tỉnh Hưng Yên./.
Ngọc Thi
